Safranbolu
Evleri 3 :
Kalabalık aile yapısının yanında evlerde harem-selamlık
ayrımı vardır. Ailelerin sahip olduğu hayvanlar evin zemin
katındaki ahırlarda barındırılırlar. Yağışlı iklim nedeniyle
kapalı alan ihtiyacı da fazladır. İnsan ve hayvan yiyecekleri,
yakacak odunlar hepsi evin uygun bölümlerinde muhafaza edilirler.
İşte tüm bunların sonucu olarak Safranbolu evi büyük hacimlidir.
Yağışlı iklimin evler üzerinde bir başka etkisi de çatılardadır.
Yağışların fazlalığı çatıların uzun saçaklı ve mükemmel
yapılmalarını zorunlu kılmaktadır. Bunun sonucu olarak
Safranbolu evleri için "beş cepheli mimarı eser" ifadesi
kullanılmaktadır.
Safranbolu evlerinin "çevreye saygılı" olarak tasarlandığı günümüz mimarlarınca
sıklıkla vurgulanır. Doğa-insan-ev; sokak-ev, sokak-çarşı ilişkileri son derece
düzenli ve dengelidir. Çevreye olduğu kadar komşuya da saygı egemendir. Hiç
bir ev diğerinin görüşünü engellemez. Kısacası Safranbolu'da "görünüm hakça
paylaşılmıştır".
Akla ve insana dönük olarak fonksiyonel bir biçimde tasarlanan evlerin yapımında
taş, kerpiç, ahşap ve alaturka kiremit kullanılmıştır. Evin oturtulduğu arsa
ne şekilde olursa olsun üst katlarda uygun geometri mutlaka sağlanmıştır.
Bahçeler sokaktan taş duvarlarla ayrılmıştır. Çift kanatlı büyükçe kapılarla
bahçeye, bazen de doğrudan eve girilir. İhtişamı daha kapıda görmek mümkündür.
Her kapının üzerinde kocaman kilitler, kilitlerin yanında halkalar, kapının
çalınması için demir "şakşak" ve mandal düzeneği bulunur.
Eve gelen yabancılar kapıyı şakşakla çalarken, dışardan dönen ev halkı mandalla
kapının açık olup olmadığını yoklar ve bu sırada çıkan ses gelenin yabancı
olmadığını ev halkına bildirirdi. Komşu kadınların kapı çalmada demir halkaları
kullanma alışkanlıkları ise gelenin kim olduğunu anlamada hiçbir boşluk bırakmazdı.
Çalınan kapı kilitli ise üst katlardan çekilen iple açılırdı. >>> Devamı
<< 2.
sayfaya geri dön